Türkiye-Azerbaycan İlişkisinde Kırılma Noktaları

Türkiye ve Azerbaycan, son 10 yılda 'Bir Millet, İki Devlet' ilkesiyle stratejik ortaklık düzeyine taşıdıkları ilişkilerinde son aylarda ciddi gerilimler yaşıyor. Bu gerilimlerin başında Azerbaycan'ın okullarda başörtüsünü yasaklayan düzenlemesi geliyor. Azerbaycan, Temmuz 2024'te eğitimdeki laik yaklaşımı anayasal güvenceye aldı; Eylül'de ise Bakanlar Kurulu kararıyla öğrenci ve öğretmenlerin eğitim kurumlarına başörtülü girişini yasakladı. Türkiye resmi açıklama yapmadı; ancak AKP milletvekilleri ile Cumhurbaşkanı danışmanı Oktay Saral'ın sosyal medya paylaşımları Bakü'de rahatsızlık yarattı. Yeni Azerbaycan Partisi bir bildiriyle Türkiye'ye 'iç işlere müdahale etmeme' ilkesini hatırlatarak 'bu zararlı politikadan vazgeçilmesini' istedi. Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, 2 Ekim'de yaptığı konuşmada hiçbir ülkeyi açıkça hedef almadan, 'Herkes haddini bilmeli, işimize karışmamalı, yaşam tarzımıza burnunu sokmamalı' dedi. En temel dış politika ayrışması ise İsrail meselesinde yaşanıyor. Türkiye, 7 Ekim 2023'ten bu yana İsrail'e en sert tutumu sergileyen ülkeler arasında yer alırken Azerbaycan, savunma, istihbarat ve enerji alanlarındaki stratejik ilişkilerini korumayı sürdürüyor. Bakü, İsrail'den önemli miktarda silah alırken İsrail'in enerji ihtiyacının büyük bölümünü karşılıyor. İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog'un 15 Ekim'de Bakü'deki uluslararası zirveye katılması ve Aliyev ile görüşmesi bu ilişkinin düzeyini gözler önüne serdi. Bazı Türk medya kuruluşları, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın zirveye katılmamasında Herzog'un varlığının etkili olduğunu öne sürdü; Türk heyeti Herzog'un konuşması sırasında salonu terk etti. Ermeni-Türk normalleşmesi de iki ülke arasında süregelen bir gerilim kaynağı olmayı sürdürüyor. Türkiye, Azerbaycan'ın onayı olmadan Ermenistan'la tek taraflı adım atmayacağını taahhüt etmiş durumda; bu durum sınır kapılarının açılması gibi somut adımları geciktiriyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 15 Ekim'deki Bakü ziyaretinin ardından iki ülke arasındaki bağların 'sarsılmaz' olduğunu vurguladı.

Bu haberi kısaltarak çevirdik: olayın tamamı burada, gazetenin yazısının tamamı kaynağında.

Globalde Türkiye

'Bir Millet, İki Devlet' Sloganının Gölgesinde: Türkiye ile Azerbaycan Nerelerde Ayrışıyor?