Kremlin: Karadeniz güvenliğinde Türkiye ile diyaloğa açığız

Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, ikili anlaşmaların olasılığını değerlendirirken Hindistan, Mısır ve Türkiye ile yapılabilecek anlaşmalara ilişkin "Hangi tür anlaşmalar olduğuna bağlı" dedi. Açıklama, Bloomberg'in Türkiye ve BM'nin Rusya ile Ukrayna'yı Karadeniz'de ateşkes görüşmelerine davet etmeyi planladığına dair haberinin arka planında geldi. Yayın organına göre söz konusu girişim, serbest ticari deniz ulaşımını ve liman ile enerji altyapısının korunmasını kapsamaktadır. Peskov, 2 Ekim'de Moskova'nın Ankara ve BM'nin yeni girişiminden haberdar olduğunu ancak ayrıntıları henüz bilmediklerini açıklamıştı. Peskov'a göre Kiev kapsamlı mutabakatlara yatkın değil; Moskova içinse Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'ne deniz yoluyla yapılan askeri teçhizat, mühimmat ve yakıt sevkiyatlarının engellenmesi öncelikli önem taşımaktadır. Peskov, 25 Eylül'de de Türkiye'nin Moskova'ya Karadeniz güvenliğine ilişkin teklifler ilettiğini doğrulamış; ancak somut bir müzakerenin yürütülmediğini belirterek kapsamlı bir çözüm yapılması gerektiğini vurgulamıştı. Ankara daha önce Rusya ve Ukrayna'ya Karadeniz'de gemilere yönelik saldırıların durdurulmasına ilişkin bir muhtıra taslağı iletmişti. Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, tarafların yanıtını beklediğini ve tahıl sevkiyatlarının güvence altına alınmasını en öncelikli hedef olarak gördüğünü açıklamıştı. Temmuz 2022'de Karadeniz'de BM ve Türkiye'nin arabuluculuğuyla hayata geçirilen Karadeniz Tahıl Girişimi çerçevesinde bir "tahıl koridoru" oluşturulmuştu. Bu koridorun temel amacı, abluka altındaki Ukrayna limanlarından (Odesa, Çornomorsk, Pivdenni) tarımsal ürünlerin ihraç edilerek küresel gıda krizinin önlenmesi ve dünya fiyatlarının istikrara kavuşturulmasıydı. Gemilerin güvenliği, Ukrayna ve Rusya'nın sivil filoya saldırmama yönündeki karşılıklı taahhütleriyle sağlanıyor; yük denetimleri ise İstanbul'daki ortak koordinasyon merkezi tarafından yürütülüyordu. Anlaşma, Rusya'nın 17 Temmuz 2023'te uzatmayı resmen reddetmesi ve güvenlik güvencelerini geri çekmesiyle tamamen sona erdi. Moskova, mutabakatın çöküşünün başlıca nedenini, BM'nin Rus gıda ve gübre ihracatını kolaylaştırma taahhütlerini içeren ikinci paketin uygulanmaması olarak gösterdi. Resmi insani koridorun kapanmasının ardından Ukrayna, Romanya ve Bulgaristan'ın NATO üyesi karasularından geçen alternatif bir deniz güzergahı başlattı; bu güzergah Rusya'nın katılımı olmaksızın işletilmektedir. Türkiye, Karadeniz'de güvenli deniz ulaşımı konusunda etkin bir tutum sergilemeye devam etmektedir. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Aralık 2025'te Karadeniz'in bir savaş alanına dönüşmesinin önüne geçilmesi gerektiğini vurgulayarak enerji tesisleri ve limanlara yönelik saldırılarda sınırlı bir ateşkesi desteklemişti. Ankara daha sonra ticari gemiler için ayrı güvenli koridorların oluşturulmasını da gündemine almıştı. 2026 yazı boyunca çeşitli ülkelerin bayraklarını taşıyan sivil ticari gemilere yönelik saldırılar yoğunlaştı. Ağustos sonunda Türkiye Dışişleri Bakanlığı, Türk gemilerine yapılan saldırı nedeniyle Ukrayna Büyükelçisi'ni Bakanlığa çağırdı. Eylül sonunda ise Erdoğan, Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenski ile gerçekleştirdiği görüşmede Karadeniz'deki ticari gemilere saldırıların durdurulması çağrısında bulundu. Karadeniz'deki durum, süregelen askeri riskler nedeniyle gergin olmaya devam etmekte; Türkiye ve BM ise küresel gıda güvenliğine yönelik yeni ve kalıcı mutabakatlar geliştirmek amacıyla dönem dönem diplomatik girişimlere geri dönmektedir.

Globalde Türkiye

Kremlin, Karadeniz'de deniz güvenliği diyaloğuna açık olduklarını açıkladı

Aynı haberi dünyada 6 kaynak daha yazdı · 4 ülke