Veliaj'dan İmamoğlu'na mektuplu dayanışma

Arnavutluk başkentinin tutuklu belediye başkanı, 18 ayı aşkın süredir tutuklu olmasına karşın 'umudu kaybetmediğini' söylüyor. Erion Veliaj, Şubat 2025'ten bu yana tutuklu bulunmasına rağmen Tiran Belediye Başkanı sıfatını resmen korumaya devam etmektedir. Yolsuzluk ve kara para aklamayla suçlanan Veliaj, tüm iddiaları kesinlikle reddediyor. Uzun soluklu yargı sürecindeki en son ve belki de en belirleyici gelişme 15 Eylül'de yaşanacak; davası o tarihte Arnavutluk Yüksek Mahkemesi tarafından yeniden ele alınacak. Bu süreç, Anayasa Mahkemesi'nin yeniden inceleme talep etmesinin ardından başlatıldı. Dramatik bir gelişme olarak tutuklu belediye başkanı cezaevinden bir mektup kaleme alarak kendisine yönelik 'siyasi bir zulüm' yaşandığını ileri sürdü. Uzayan hukuki süreçte deneyimli yetkilinin medyaya doğrudan seslendiği ilk kez olduğu değerlendiriliyor. 8 Eylül tarihli mektupta Veliaj, 'tutukluluk' olarak nitelendirilen süreçte 19 aydır hâlâ özgür olmadığını ve bu durumun 'mahkûmiyet kararı olmaksızın' devam ettiğini vurguluyor. Mektubunda şöyle devam ediyor: "Anayasa Mahkemesi'nde iki kez kazanmış olmama karşın sistem, tutukluluğumun incelenmesini Anayasa Mahkemesi'nin iki kararına rağmen sonsuz biçimde sürüncemede bırakıp makul sınırların ötesinde geciktirmeye devam ediyor." Arnavutluk Anayasa Mahkemesi, Veliaj lehine iki tarihi karar vererek seçilmiş görevini korumuş ve tutukluluğunun yeniden incelenmesini emretmiştir. Mahkeme, ilk olarak Tiran Belediye Meclisi'nin Şubat 2025'te Veliaj'ı yolsuzluk ve kara para aklama suçlamalarıyla tutuklanmasının ardından görevden uzaklaştırma kararını iptal etti. Temmuz ayında verilen ikinci kararla ise mahkeme, Yüksek Mahkeme'nin Veliaj'ın tutukluluğunu onaylayan kararını iptal ederek dosyayı yeniden incelenmek üzere iade etti. Anayasa Mahkemesi, alt mahkemelerin demokratik yollarla seçilmiş bir belediye başkanını tutuklu tutmanın zorunluluğunu ve orantılılığını gereği gibi değerlendirmediğini ya da daha az kısıtlayıcı alternatifleri anayasal görevleri ve seçmenlerin hakları karşısında yeterince tartmadığını tespit etti. Veliaj'ın mektubu, 18 ayı aşkın tutukluluk sürecine atıfta bulunarak şu ifadelere yer veriyor: "Bu gecikmeler, yalnızca benim ve ailem için değil, Tiran'ın vatandaşları için de başlı başına bir cezadır." "Onlar da demokratik yollarla seçilmiş belediye başkanları tarafından temsil edilme hakkından yoksun bırakılıyor." Mektubunda şöyle devam ediyor: "Böylece Arnavutluk'un demokrasisi, tıpkı İstanbul'daki dostum Ekrem İmamoğlu gibi mahkeme kararı olmaksızın cezalandırılıyor." Bu ifade, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın başlıca siyasi rakibi Ekrem İmamoğlu'na bir gönderme niteliği taşıyor. Mart 2025'te tutuklanan İmamoğlu, rüşvet ve haraç dahil çeşitli suçlamalarla yargılanmakta olup tüm iddiaları reddediyor. Türk muhalefet liderleri, söz konusu suçlamaların İmamoğlu'nun 2028 cumhurbaşkanlığı seçimlerinde aday olmasını engellemek amacıyla yöneltildiğini savunmuştu. Tutuklanması CHP tarafından büyük bir öfkeyle karşılanmış ve Türkiye genelinde protestolara yol açmıştı. Veliaj mektubunda şunları yazıyor: "Aralık 2024'te İmamoğlu ile son kez akşam yemeği yedim; demokrasilerimiz, vatandaşlarımız ve ülkelerimiz için geleceğin daha aydınlık olacağı umuduyla." Mektubunu şu sözlerle noktalıyor: "Yanılmışız; yerel demokrasinin çöküşü her iki ülkemiz için de bir leke olacak. Cezaevinden mektup alıştık ve umudumuzu hâlâ kaybetmedik." Veliaj, hukuki ekibinin Strazburg'daki Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne yapılacak başvuruyu hazırlamak amacıyla kendisiyle görüşme talebinin "herhangi bir gerekçe gösterilmeksizin" reddedildiğini de belirtiyor. Dava Arnavutluk içinde yoğun ilgi görmüş olsa da yurt dışında büyük ölçüde kamuoyunun radarı dışında kalmıştır. Ancak uluslararası ilgi artık yükselmeye başlamış; saygın yayın organları ve medya kuruluşları konuya ilişkin haberler yayımlamaktadır. Veliaj'ı duruşmalarda temsil eden avukat, bu siteye şunları söyledi: "15 Eylül kararı son derece önemli. Anayasa Mahkemesi, Yüksek Mahkeme'nin tutukluluğun orantılılığını —en kısıtlayıcı güvenlik tedbiri olarak— Erion Veliaj'ın anayasal görevi bağlamında yeterince ele alıp gerekçelendirmediği gerekçesiyle bu kararı iptal etti." "Veliaj, 15 Eylül'de serbest bırakılabilir. Görüşümüze göre Anayasa Mahkemesi temel hukuki meseleleri halihazırda çözüme kavuşturmuş ve serbest bırakılması için bir zemin oluşturmuştur. Bununla birlikte bu sonuç güvence altında değildir; mahkemenin o gün vereceği karara bağlı olacaktır" diyen avukat, Tiran merkezli ofisinden açıklama yaptı. Bu site, Arnavut yetkililere konu hakkında görüş sormak amacıyla başvurdu. Yüksek Mahkeme Halkla İlişkiler, Medya ve Dış İlişkiler Dairesi Direktörü Ida Vodica şu açıklamayı yaptı: "Erion Veliaj ile ilgili davanın Yüksek Mahkeme'ye kaydedildiğini ve şu an itibarıyla 15 Eylül 2026 tarihine atandığını teyit edebilirim. Temyiz başvurusu, yürürlükteki usul kuralları çerçevesinde üç hâkimden oluşan heyetle Yüksek Mahkeme Ceza Dairesi tarafından müzakere odasında incelenecektir. Bu aşamada davanın esasına veya yargılama sonucuna ilişkin herhangi bir yorumda bulunmak mümkün değildir." Arnavutluk, AB üyeliği için öncü adaylar arasında yer almakta olup en erken 2030 yılında üye olabileceği öngörülmektedir. Ülke, AB üyeliği için gerekli görülen reformları hayata geçirme çabaları nedeniyle AB tarafından sürekli olarak takdirle değerlendirilmektedir. Ancak bazı çevreler, yargı sistemindeki kronik sorunların üyelik sürecini yavaşlatabileceğinden endişe duymaktadır. Avrupa çapında faaliyet gösteren bir kuruluş olan European Democratics, yakın zamanda konu hakkında bir bildiri yayımladı. Bildiride Arnavutluk Anayasa Mahkemesi'nin Yüksek Mahkeme kararını iptal ederek tutukluluğunun yeniden incelenmesini emrettiği ve bu kararın "demokratik yollarla seçilmiş Tiran Belediye Başkanı sıfatı ışığında tutukluluğun orantılılığını sorguladığı" belirtildi. European Democratics, Arnavut yetkililere "hukuk devleti ilkesine, masumiyet karinesine ve orantılılık ilkesine uymalarını" çağrısında bulundu. "Süreci yakından takip etmeye devam edeceğiz; zira Arnavutluk Avrupa'nın bir parçası olmayı hak ediyor: Tamamen demokratik, şeffaf ve yolsuzlukla mücadelede kararlı; adaletin her zaman tarafsız, bağımsız ve temel haklara saygılı biçimde uygulanmasını güvence altına alan bir gelecek." Dava, tutukluluk uygulamasına ilişkin genel tartışmalara da ışık tuttu. 30 Ocak'ta, tutukluluğa son verilmesi çağrısında bulunan "Balkan Şehirleri B40 Ağı"nın ortak bir mektubu yayımlandı. Mektupta tutukluluk uygulaması "tehlikeli bir eğilim" olarak nitelendiriliyor. Bölgesel işbirliğini, yerel demokrasiyi ve sürdürülebilir kalkınmayı destekleyen bu ağın üye belediye başkanları, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu ve Erion Veliaj başta olmak üzere önde gelen isimlerin tutukluluğunu ele alan ortak bir dayanışma mektubu imzaladı. Orijinal makale: https://www.eureporter.co/world/albania/2026/09/11/detained-city-mayor-declares-i-have-still-not-lost-hope/

Globalde Türkiye

Veliaj EuReporter'a konuştu: İmamoğlu ile mektup alıştık! Umudumuzu hâlâ kaybetmedik