İran, Türkiye ve Suudi Arabistan ile Bölgesel Gerilimi Görüştü

İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, Cumartesi günü Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Ferhan ile ayrı ayrı telefon görüşmeleri gerçekleştirdi. İran devlet medyasının haberine göre görüşmelerde bölgesel gelişmeler, ikili meseleler ve gerginlikleri azaltmaya yönelik diplomatik çabalar ele alındı. İran'ın resmi haberlerine göre üç dışişleri bakanı, bölgesel gerilimler ve diplomatik çabaların odak noktası olmayı sürdüren kilit uluslararası su yolu Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik durumunu da görüştü. Bu görüşmeler, Tahran'ın İran, Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail arasındaki gerginliklerin tırmandığı bir dönemde komşu ülkelerle diplomatik temaslarını sürdürdüğü bir sürece denk geldi. İranlı yetkililer, bölgesel diplomasinin ve Hürmüz Boğazı çevresinde güvenliğin korunmasının önemine defalarca vurgu yaptı. Son görüşmeler, Araghchi'nin bölgedeki mevkidaşlarıyla gerçekleştirdiği bir dizi yakın tarihli diplomatik temasın ardından geldi. Ağustos ayının başında Washington ve Tel Aviv ile gerginliklerin yoğunlaştığı bir süreçte Fidan ve Faysal bin Ferhan ile de ayrı ayrı görüşmüştü. Ankara defalarca müzakere ve gerilimin düşürülmesi çağrısında bulunurken Suudi Arabistan, Washington ile yakın güvenlik ilişkisini korumakla birlikte Tahran ile diplomatik temasını sürdürdü. Bu görüşmeler, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan'ın 7 Ağustos'ta Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nı imzalamasından bir aydan kısa bir süre sonra gerçekleşti. Anlaşmaya göre üç ülkeden herhangi birine yönelik silahlı saldırı, üçüne yönelik saldırı olarak kabul edilecek; bu düzenleme ilke itibarıyla NATO'nun 5. Maddesi'ne benzer bir kolektif savunma çerçevesi oluşturuyor. Üç ülke, anlaşmayı hayata geçirmeye başladı. Reuters'ın haberine göre ilk komite toplantısı 31 Ağustos'ta İstanbul'da yapıldı; üst düzey dışişleri ve savunma yetkilileri daha yakın askeri ve stratejik koordinasyonun mekanizmalarını görüştü. Pakistan, anlaşmanın salt savunmaya yönelik olduğunu ve belirli bir ülkeyi hedef almadığını vurgularken Türk yetkililer de paktın İran'ı hedef almadığını ve mevcut ittifakların yerini almayacağını belirtti. Tahran açısından ise Türkiye, Suudi Arabistan ve nükleer silaha sahip Pakistan'ı kapsayan yeni bir bölgesel savunma düzenlemesinin ortaya çıkması, hâlihazırda karmaşık olan güvenlik ortamına yeni bir katman ekledi. İran Dışişleri Bakanlığı, daha fazla askeri tırmanmaya karşı uyarılar yaparken doğrudan ve bölgesel diplomasiyi sürdürmeye devam etti.

Globalde Türkiye

İran Dışişleri Bakanı Türk ve Suudi Mevkidaşlarıyla Görüştü