Türkiye PKK Barış Sürecinde 4.000 Tutukluyu Serbest Bırakıyor

Türkiye, PKK ile yürütülen uzlaşma sürecinin bir parçası olarak yaklaşık 4.000 tutuklu ve hükümlünün serbest bırakılması ve binlerce hakkında yakalama kararı bulunan kişinin durumunun yeniden değerlendirilmesi beklentileri eşliğinde ilk hukuki adımları atmaya hazırlanıyor. Kürt yanlısı Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi'ne (HEDEP) yakın Türk kaynaklara göre ilk aşamada PKK ile bağlantılı 3.800 ila 4.000 tutuklu ve hükümlü kapsama alınacak; yeni yasal çerçevenin belirlediği koşullar çerçevesinde serbest bırakılmalarının önünü açmak amacıyla bazı cezaların infazı durdurulacak. Yasa ayrıca, cezaevinin dışında bulunup haklarında yakalama kararı çıkarılmış yaklaşık 2.800 kişinin hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesini öngörüyor. Bu kişilerin bir bölümü hakkındaki yakalama kararları, yetkililere teslim olmaları ya da avukatları aracılığıyla yasal başvuruda bulunmaları halinde kaldırılabilecek. Yeni düzenleme kapsamında bu kategorideki kişilere ilişkin davaların 5 yıla kadar ertelenmesi bekleniyor; bu süre zarfında yeni bir "terör" suçuna karışılmaması halinde mevcut soruşturma ve davalar düşürülebilecek. Yeni düzenlemelerden doğrudan ya da dolaylı olarak yararlanacak kişi sayısının yaklaşık 100.000'e ulaşabileceği tahmin ediliyor. Bu adımlar, Ankara'nın 1984'te Türk Silahlı Kuvvetleri'ne karşı silahlı isyanı başlatan PKK ile onlarca yıllık çatışmayı sona erdirmeye yönelik başlattığı yeni siyasi sürecin bir parçasını oluşturuyor. Türkiye Büyük Millet Meclisi, geçen Ağustos ayında PKK ile bağlantılı kişilerin silah bırakma sürecinin sonuçlarına hukuken zemin hazırlayan ve bu kişilerin Türk toplumuna yeniden kazandırılmasını düzenleyen bir yasa kabul etmişti. Yasa, 468'e karşı 88 oyla kabul edilmiş; iktidar partisi AKP ile Kürt yanlısı parti tarafından desteklenmişti. Yasa, silah bırakılması ve örgütsel faaliyetlere son verilmesi koşuluyla bazı kovuşturmaların ve cezaların 5 ila 10 yıl süreyle askıya alınmasını öngörüyor; belirlenen süre boyunca yeni suç işlenmemesi halinde soruşturma ve cezaların düşürülmesi mümkün olacak. Yasa ayrıca, kasıtlı adam öldürme suçlarına karışanları ve ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasıyla hükümlülerin bir bölümünü kapsam dışında bırakıyor. Ankara ile PKK arasındaki çatışma, yaygın tahminlere göre 40.000'den fazla kişinin hayatını kaybetmesiyle sonuçlanan 40 yılı aşkın bir geçmişe sahip. Türkiye'nin bu süreçte siyasi çözüm arayışına girdiği dönemler de yaşandı; bunların en önemlisi çöküşünün ve taraflar arasında silahlı çatışmaların yeniden başlamasının ardından 2013-2015 yılları arasında sürdürülen barış süreciydi. Mevcut süreç kapsamında PKK, tutuklu lideri Abdullah Öcalan'ın çağrısına yanıt vererek geçen yıl kendini feshederek silah bıraktığını ilan etmiş ve bu adım Ankara ile yeni müzakerelerin önünü açmıştı. Yargısal önlemlerin yanı sıra süreç, ruh sağlığı ve sosyal hizmet uzmanlarının katılımıyla geri dönenlerin topluma yeniden entegrasyonunu ve rehabilitasyonunu kapsayan programları da içeriyor. Silah bırakma sürecini izlemek, üs bölgelerinin boşaltılmasını denetlemek ve yeni sürecin hükümlerinin uygulanıp uygulanmadığını doğrulamak amacıyla alt komisyonların Eylül ayı ortasından itibaren saha çalışmalarına başlaması öngörülüyor. Tutuklu, hakkında yakalama kararı bulunan ve geri dönen kişilere nasıl yaklaşıldığı ise Türkiye'deki uzlaşma sürecinin başarısı önündeki en kritik sınavlar arasında olmayı sürdürüyor.

Globalde Türkiye

Türkiye, PKK ile barışma süreci kapsamında 4.000 tutukluyu serbest bırakmaya hazırlanıyor